2026 Ján Smrek Ödülü Burhan Sönmez’e Verildi
Slovakya’da düzenlenen Ján Smrek Festivali’nin 2026 ödülü, İstanbul İstanbul ve Kırmızı Ayna’nın yazarı Burhan Sönmez’e verildi. Ödül, 12 Ekim’de Bratislava’da festivalin ilk gününde takdim edilecek.
Mürsel Çavuş
Festivali Slovakya PEN Merkezi düzenliyor. Bu yılki program 12 ve 13 Ekim’de Bratislava, Senec ve Trnava’da okurlarla buluşacak. Senec Belediyesi’nin duyurusuna göre Sönmez, 12 Ekim sabahı Senec’te “Yazarlar ve Öğrenciler: 21. Yüzyılda Şiir” başlıklı buluşmaya katılacak. Aynı masada Makedon şair Slave Gjorgjo Dimoski, Lydie Romanská ve moderatör Erik Ondrejička yer alıyor.
Tranströmer’den Sönmez’e Bir Şiir Ödülü
Ödül, adını 20. yüzyıl Slovak şiirinin önemli isimlerinden, şair ve yayıncı Ján Smrek’ten (1898–1982) alıyor. Hikâyesi 1998’e, Smrek’in doğumunun yüzüncü yılına uzanıyor: O yaz Bratislava’da toplanan Dünya Şairler Kongresi’nin uluslararası jürisi, ilk Ján Smrek Ödülü’nü İsveçli şair Tomas Tranströmer’e verdi. Tranströmer 13 yıl sonra, 2011’de Nobel Edebiyat Ödülü’nü aldı. Ödül, 2000’den bu yana her yıl festival kapsamında veriliyor.
Şiir ağırlıklı bir ödülün bir romancıya gitmesi ilk bakışta sizi şaşırtabilir. Oysa Sönmez edebiyata şiirle başladı. Gençliğinde Türkiye’de iki ulusal şiir yarışmasında ödül aldı, William Blake’in Cennet ile Cehennemin Evliliği’ni de dilimize kazandırdı.
Burhan Sönmez Kimdir?
1965’te Ankara’nın Haymana ilçesinde doğan Sönmez, elektriğin olmadığı bir köyde Türkçe ve Kürtçe konuşarak büyüdü. İstanbul’da avukatlık yaptı; 1996’da polis şiddeti sonucu ağır yaralandıktan sonra İngiltere’ye gitti. Bugün Cambridge ile İstanbul arasında yaşıyor. 2021’de Uluslararası PEN’in başkanlığına seçildi.
İlk beş romanını Türkçe yazdı, son ikisini ana dili Kürtçeyle. Masumlar Sedat Simavi Edebiyat Ödülü’nü, Taş ve Gölge Orhan Kemal Roman Armağanı’nı kazandı. İstanbul İstanbul, 2018’de Londra’da EBRD Edebiyat Ödülü’ne layık görüldü. Kitapları 50’yi aşkın dile çevrildi. Yazarın kendi sitesindeki duyuruya göre Sönmez, bu yıl İtalya’da da “Çağımızın Tanığı” dalında Hemingway Ödülü’nü de almıştı.
Hemingway Ödülü jürisinin gerekçesi, yazarın romanlarını “tarihin kıyısında yaşayanların acısını, hafızasını ve onurunu” anlatan bir “sivil tanıklık” olarak tanımlıyor.
Türkçede Burhan Sönmez
Yazarın bütün romanları İletişim Yayınları’ndan çıkıyor:
- Kuzey (Temmuz 2011, 309 sayfa)
- Masumlar (Mayıs 2011, 159 sayfa)
- İstanbul İstanbul (Mart 2015, 228 sayfa)
- Labirent (Eylül 2018, 123 sayfa)
- Taş ve Gölge (Şubat 2021, 328 sayfa)
- Franz K. Âşıkları (Mart 2024, 107 sayfa)
- Kırmızı Ayna (Haziran 2026, 180 sayfa)
Yazarın en yeni romanı Kırmızı Ayna, hayatının son günlerini bir hastane odasında geçiren Zaza’nın yanında yıllar önce ortadan kaybolan oğlu Seba’nın belirmesiyle açılıyor; hikâye Dersim’den Galatasaray Meydanı’na uzanıyor. Kürtçe özgün hâli Neynika Sor adıyla Avesta’dan çıktı.
Sönmez’in edebiyatına daha yakından bakmak isteyenler BURHAN SÖNMEZ EDEBİYATI: ZAMANIN VE MEKÂNIN LABİRENTLERİNDE YOLCULUK yazımızı da okuyabilir.
Geçen yıl ödül, Polonyalı şair Ewa Lipska’ya verilmişti.
Kaynaklar
- Senec Belediyesi – Festival Jána Smreka 2026 zavíta do Senca
- Wikipédia (Slovakça) – Ján Smrek
- Edebiyat Haber – Burhan Sönmez, Ján Smrek Ödülü’ne layık görüldü
- Burhan Sönmez – News
- İletişim Yayınları – Burhan Sönmez
- İletişim Yayınları – Kırmızı Ayna
Alıntıların çevirisi Bookinton’a aittir.
Diğer haberleri okumak için tıklayın.
