Üçüncü Reich Yılları- Hatıralarım – Albert Speer

Nazi Almanyası’nda üst düzey bir komutan olan Albert Speer, hapishaneden çıktıktan sonra yazdığı anılarında içeriden bir tanıklık sunuyor. 1969 yılında Almanca ve 1971 yılında İngilizce olarak yayımlanan kitaba getirilen en büyük eleştiri bir kendini aklama anlatısına dönüşme eğilimi. Suçluluk duygusuyla yazılmış olma ihtimali de bulunan anılar ne sebeple olursa olsun bir döneme yakından tanıklık ediyor.

Bir mimar olarak başlayan kariyeri, Hitler’in en yakınında devam ediyor. Onun tek arkadaşı olarak nitelendirilen Speer, savaşın kaybedilmesine inanmasına rağmen gösterdiği çabayla  iki yıl daha uzamasını sağlıyor. Hitler’in gündelik rutinleri, karargâh toplantıları, yakın çevresindeki isimler, parti-devlet bürokrasisinin işleyişi ve karar alma süreçlerinin perde arkası, Speer’in tanıklığıyla ayrıntılı biçimde aktarılıyor. Mimarlıktaki megaloman projeler ile savaş sanayisindeki verimlilik arayışı, aynı zihniyetin iki yüzü olarak ortaya çıkıyor. Mayıs 1945’teki teslimiyetten Nürnberg duruşmalarına, yirmi yıllık Spandau hapsinden tahliye sonrası kaleme alınan bu hesaplaşmaya uzanıyor. Speer, diğer Nazi liderlerinden farklı olarak kısmi sorumluluk kabul eden tek sanıktı. Onun vicdan muhasebesini ve suçluluk psikolojisini fazla bulanlar olsa da,  Üçüncü Reich Yıllar özellikle dönemin meraklıları için önemli bir kitap.

Albert Speer kimdir?

1905’te Mannheim doğumlu Alman mimar ve devlet adamıdır. Berlin Teknik Üniversitesi’nde mimarlık eğitimi aldı. 1930’ların başında Adolf Hitler’in dikkatini çekerek kısa sürede rejimin ideolojisini yapılara yansıtan en etkili mimar ve en yakın çevresindeki isimlerden biri haline geldi. 1942-1945 yılları arasında Reich Silahlanma ve Savaş Endüstrisi Bakanı olarak görev yaptı; bu dönemde Alman savaş sanayisinin merkezî yöneticisi oldu. II. Dünya Savaşı sonrasında Nürnberg Mahkemeleri’nde yargılandı ve yirmi yıl hapis cezasına çarptırıldı. Cezasını 1966’da Berlin’deki Spandau Cezaevi’nde tamamladıktan sonra 1969’da yayımladığı anılarıyla Nazi yönetiminin iç işleyişine dair en ayrıntılı tanıklıklardan birini sundu. Speer, hem rejimin teknokrasi tarafını temsil eden figürlerden biri, hem de modern tarih yazımında tartışmalı bir tanık olarak kabul edilir. 1981 yılında BBC’ye verdiği bir röportajın ardından Londra’daki otel odasında rahatsızlanarak hayatını kaybetti.

Yeni çıkan kitap tanıtımlarını incelemek için tıklayın.